Proces tegen Mannning uitgesteld tot eind 2012

Kolonel-rechter Denise Lind heeft op de laatste dag van een procedurezitting van de krijgsraad in de zaak Manning aangekondigd dat het proces zal worden uitgesteld tot november of januari in verband met nieuwe verzoeken om procesmateriaal. Dit betekent dat de zaak naar alle waarschijnlijkheid over de Amerikaanse presidentsverkiezingen wordt heen getild. De rechter weigerde ook het verzoek van de verdediging om een aantal van de 22 aanklachten bij voorbaat af te wijzen omdat ze in strijd met de grondwet vage bewoordingen bevatten. Het ging daarbij onder meer om het begrip nationale veiligheid en de redenering dat Manning zich ongeautoriseerd toegang had verschaft tot bestanden - terwijl hij had ingelogd onder zijn eigen gebruikersnaam en met zijn wachtwoord.
Een nieuwe procedurezitting op 25 juni blijft op de rol staan.

Verdediging Manning krijgt schaderapport Wikileaks

De rechter in het proces Manning heeft de Amerikaanse regering opdracht gegeven om aan de advokaten een aantal vertrouwelijke documenten over te leggen die betrekking hebben op de lekken via Wikileaks, zo meldt de Guardian. Het gaat onder meer om enkele onderzoeksrapporten, die moesten vaststellen welke schade is toegebracht aan de Amerikaanse belangen door de onthullingen. Zouden de rapporten aan het licht brengen dat de regering vond dat de negatieve effekten beperkt waren, dan kan dat ontlastend of strafverminderend werken voor de verdachte. De stukken zijn niet openbaar gemaakt, maar bevatten waarschijnlijk de rapportages van de Amerikaanse ambassades over de gevolgen van de publikatie van de diplomatieke telegrammen voor hun werk.
De advokaten krijgen ook een geschoonde versie van een rapport van de militaire inlichtingendienst te zien. Ook de FBI heeft een eigen onderzoek ingesteld naar de lekken.
De beslissing van de rechter is een belangrijke overwinning voor Manning en zijn advokatenteam.

Grondwetsjuristen en media vragen om openbaarheid van proces Manning

Juristen van het Center for Constitutional Rights hebben in mei een formeel verzoek ingediend bij het militair beroepshof om de rechter in de zaak Manning opdracht te geven het publiek en de pers toegang te geven tot de processtukken van de kant van de staat, de procedurele beschikkingen van de krijgsraad en de verslagen van de zittingen. Geen van die stukken is tot nu toe openbaar gemaakt. Ook verzet het verzoek zich tegen het feit dat kwesties van substantieel juridisch belang op de krijgsraad zijn behandeld achter gesloten deuren. Een aantal journalisten onder wie Glenn Greenwald, Amy Goodman van Democracy Now, Jeremy Scahill van The Nation en de uitgever van Wikileaks Julius Assange nemen deel aan de procedure.

Rechter weigert proces Wikileaks stop te zetten

De militaire rechter kolonel Denise Lind heeft vooralsnog geen gehoor gegeven aan eisen van de advokaten van Bradley Manning om de aanklacht al bij voorbaat af te wijzen of te beperken. De verdediging had een aantal ‘moties’ ingediend waarover de rechter tijdens een voorbereidende hoorzitting voor het proces moest beslissen. De argumenten van de advokaten:

-         De staat heeft in flagrante mate gefaald in zijn verplichting om voor Manning ontlastend bewijsmateriaal aan de verdediging te geven.

-         De staat heeft geweigerd de verdediging toegang te geven tot de computers van de beveiligde ruimte waarin Manning werkte. De verdediging wil aantonen dat de meeste soldaten zonder toestemming software op hun computers hadden gezet.

-         De staat heeft ten onrechte de aanklachten tegen Manning vermenigvuldigd door afzonderlijke vergrijpen als meervoudige te tellen, waardoor de kans op een hoge straf wordt vergroot.

-         Er is geen enkel reden voor de zwaarste aanklacht wegens ‘hulp aan de vijand’ omdat er geen enkel bewijs is dat Manning een vijand van de Verenigde Staten wilde helpen, hetgeen een noodzakelijk elementvoor deze beschuldiging is. Integendeel uit de chatlogs waarin Manning praatte over zijn akties wees hij dit motief uitdrukkelijk af.

Rechter Lind heeft de datum van het proces voorlopig vastgesteld op 26 september tot 12 oktober. De hoorzitting gaat vandaag nog verder.

Toneelstuk over het radikaliseren van Bradley Manning

Een toneelstuk over Bradley Manning wordt deze maand opgevoerd in Wales. Het stuk The Radicalisation of Bradley Manning van Tim Price onder regie van John E. McGrath zal in eerste instantie worden gebracht in Bradley’s oude middelbare school, waar hij als teenager vier jaar op doorbracht. Via een link is het op een aantal data mogelijk om het toneelstuk live te volgen (British Standard Time = 1 uur vroeger dan in Nederland). Registratie in een boekingssysteem is daarvoor wel eerst nodig:

Zaterdag 14 april 19.30
Woensdag 18 april 19.00
Donderdag 19 april 19.30
Vrijdag 20 april 19.30
Zaterdag 21 april 14.30
Zaterdag 21 april 19.30
Woensdag 25 april 19.30
Donderdag 26 April, 19.30
Vrijdag 27 April 19.30
Zaterdag 28 April 14.30
Zaterdag 28 April 19.30

Rosenthal antwoordt ontwijkend op vragen over Manning

Het kamerlid Arjan El Fassed van GroenLinks heeft vragen gesteld over de situatie van Bradley Manning naar aanleiding van het recente rapport van de Speciale Rapporteur van de VN voor marteling, Juan E. Méndez. In zijn verslag van 29 februari konkludeerde Méndez onder meer dat de aanvankelijke langdurige eenzame opsluiting van Manning in Marine Corps Base Quantico een overtreding op kan leveren van artikelen in het internationale verdrag tegen martelen. In een interview typeerde Méndez de behandeling van Manning als “wreed, onmenselijk en vernederend”. Bovendien had Méndez gevraagd om toegang tot Manning om met hem te spreken over de precieze omstandigheden van zijn gevangenhouding. De regering van de Verenigde Staten stemde daar wel in toe, maar wilde het bezoek kontroleren en monitoren, hetgeen voor Mendez niet acceptabel is. De rapporteur stelde ten slotte vast dat “het opleggen van in ernstige mate bestraffende detentieomstandigheden aan iemand die niet schuldig is bevonden aan een misdrijf een schending is van het recht van de verdachte op fysieke en psychische integriteit en op de veronderstelling van zijn onschuld”. Hij handhaafde zijn verzoek om een ongekontroleerd gesprek met Manning.

De antwoorden van minister Rosenthal op de vragen van El Fassed zijn uitermate teleurstellend. In plaats van zich zorgen te maken over het feit dat het handelen van een belangrijke bondgenoot van de regering nu onderwerp van onderzoek is geworden van de VN-rapporteur die gaat over marteling, verliest de minister zich in ontwijkende antwoorden. In plaats van een eigen oordeel te geven stelt hij alleen vast dat Mendez de genoemde uitspraken gedaan heeft en trekt zich vervolgens terug op de wezelachtige stelling dat de eenzame opsluiting een schending van het folterverdrag kan opleveren, maar Mendez deze nog niet heeft vastgesteld. Terwijl Mendez duidelijk heeft gesteld dat hetgeen hij alleen al van buitenaf heeft kunnen konstateren “absoluut verboden is” (an absolute prohibition). Rosenthal ziet echter geen enkele aanleiding om een vinger uit te steken.

Hoorzitting proces Manning over getuigen en documenten

Op 15 en 16 maart zijn voorbereidende hoorzittingen gehouden in de zaak tegen Bradley Manning. Op deze zittingen kwamen onder meer het verstrekken van documenten en het horen van getuigen in de voorfase van het proces ter sprake.

Een hilarisch moment ontstond, toen aan het licht kwam dat de militaire justitie bepaalde e-mails van de advokaten van Manning niet had ontvangen, omdat ze geblokkeerd waren door een spamfilter. Het bleek dat het militaire filter alle boodschappen waarin het woord ‘Wikileaks’ voorkwam wegving. Nu moet elke dag het spamfilter worden bekeken om te zien of er wellicht boodschappen van de verdediging in zijn blijven hangen. Bovendien hebben de militaire aanklagers een alternatief e-mail account aangemaakt om het euvel te vermijden.

Een aantal verzoeken van de verdediging werden door rechter-kolonel Denise Lind verworpen. Zo krijgen de advokaten onder meer niet de kans om al in de voorfase een aantal militaire autoriteiten als getuige te horen die verantwoordelijk zijn voor het toekennen van een geheimhoudingsgraad aan het in het geding zijnde uitgelekte materiaal. Dit hoeft niet noodzakelijkerwijs te betekenen dat dergelijke getuigen ook niet tijdens het eigenlijke proces zullen gehoord worden, maar het belemmert de verdediging nu wel in zijn voorbereidingen.

Ook willen de advokaten van te voren inzage in een groot aantal dokumenten, zoals schaderapporten over de lekken die door diverse militaire instanties zijn opgesteld. Het leger wilde deze niet verstrekken omdat ze nog niet definitief zijn en/of geheim zijn. Over een aantal geheime stukken werd in overleg tussen de procespartijen een procedure afgesproken, waarbij deze in een besloten zitting ter inzage komen. Op andere verzoeken van de verdediging moet door de rechter nog een besluit worden genomen. De verstrekking van dokumenten aan de verdediging is tot nu toe zo beperkt dat de leider van Mannings advokatenteam, David Coombs, ook een verzoek aan de rechter heeft gericht om de aanklachten alleen al op deze grond bij voorbaat nietig te verklaren, omdat er op deze basis geen eerlijk proces meer mogelijk is.

Op één punt kwam er wel meer duidelijkheid: de aanklagers deelden desgevraagd mee dat de zwaarste aanklacht tegen Manning (hulp verlenen aan de vijand) betrekking heeft op de groep Al Qaida of the Arabian Peninsula, een groep die aanslagen heeft gepleegd tegen de Amerikaanse bezetting van Irak. Dit maakt een einde aan spekulaties in de pers dat met ‘de vijand’ Wikileaks zou zijn bedoeld.

Nieuwe voorbereidende zittingsdagen zijn vastgesteld voor 24 tot 26 april.

Een uitvoerig verslag van de hoorzittingen is te vinden op de website van het Amerikaanse steuncomité voor Manning.

Meer letterlijke verslagen, waarvoor enige kennis van het Amerikaanse rechtssysteem nuttig is, staan op de site WL Central.